ASELSAN Başkanı ve Genel Müdürü Haluk Görgün: Teslimat durursa F-35'ler çöker

F-35 savaş uçaklarının Türkiye’ye teslimatının engellenmesi için ABD’li bazı senatörlerin Kongre’ye sunduğu tasarının geçmeyeceğini öngören Prof. Dr. Haluk Görgün, “Mümkün değil, F-35 programını çökertir” dedi.

ASELSAN Başkanı ve Genel Müdürü Haluk Görgün: Teslimat durursa F-35'ler çöker

ASELSAN Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Prof. Dr. Haluk Görgün, ABD’nin F-35 savaş uçağının Türkiye’ye teslimatını engellemesi halinde projenin çökeceğini söyledi. Aralarında Gazete Habertürk Ankara Temsilcisi Bülent Aydemir’in de olduğu bir grup gazeteciyle bir araya gelen Görgün, M-60 tanklarının modernizasyonu, yerli motor üretimi, hava savunma sistemi, tank zırhı, kriptoloji çalışmaları, x-ray ve MR cihazları üretimi konularında soruları yanıtladı. Görgün, ABD’li bazı senatörlerin, Türkiye’ye F-35 satışının durdurulması amacıyla ABD Kongresi’ne sunduğu tasarı konusunda, “Bu mümkün değil, F-35 programını çökertir. Bunu, münferit bir açıklama olarak değerlendiriyorum. Türkiye, bu projede önemli bir partner” dedi.

Geçen yıl cirosunu 5.4 milyar TL’ye, ihracatını ise 1.4 milyara çıkaran ASELSAN, 1 milyar 675 milyon TL Ar-Ge harcaması yaptı. Yine geçen yıl 6.8 milyar dolarlık sipariş aldı. Şirketin net kârı 1 milyar 388 milyon TL oldu. 27 Nisan’da Genel Müdürlük görevine atanan Görgün, Türk savunma sanayii ve ASELSAN’da önümüzdeki süreçte yenilikçi ürünler üretim ve ihracatını hedeflediklerini söyledi. Görgün, sorulara şu yanıtları verdi:

- HER TÜR SİSTEME ENTEGRE: Silah sistemlerinin entegrasyonunu yapıyoruz. Her türlü sisteme entegre olabilecek kabiliyetteyiz.

- YERLİ MOTOR ÜRETİMİ: Birtakım çekiş sistemleri üretebiliyoruz. Motor üretiminde sıkıntı yok. Mesele bunun ticarileşmesi.

- YERLİ MUHARİP UÇAK: ASELSAN aviyonik sistemlerle ilgili 20 yıldan uzun süredir çalışıyor. ATAK için de projemiz var. Bittiğinde ABD dışındaki T70’lerde bizim aviyonik sistemler kullanılacak.

- ÜRÜN AMBARGOLARI: ASELSAN’ın kuruluşu zaten ambargoyla başlamış, buna hazır bir şirket. Bizi teknolojik ve ekonomik olarak sıkıntıya sokacağını düşünmüyorum. Millileştirme ve yerlileştirme çalışmalarımız sürüyor. 

- HALKA ARZ: Haziranda ikincil halka arzı tamamlamış olacağız. Önümüzdeki süreçte şirket birleşmeleri, şirket alımları olabilir.

- SİVİL HEDEFLER: X-ray ve MR cihazlarının üretilmesi ve satışından ciddi getiri bekliyoruz. Sivil alandaki teknolojik bağımlığımızı en aza indirmeyi hedefliyoruz.

- MÜHENDİS ÖLÜMLERİ: FETÖ ile mücadelede hiçbir zaman oldu-bitti demiyoruz. Çalışmalarımız devam ediyor. İntiharlar konusu ve FETÖ mücadelesi savcılıkta sıcak konular. İntiharlarda abartılan meseleler de var. Bizim için insan kıymetli.

- TANK MODERNİZASYONU: M-60 tanklarının tüm modernizasyonu ASELSAN’da. AKKOR ve PULAT projeleri üzerinde çalışıyoruz. Özgün proje PULAT’ın radar altyapısı bizde.

‘BEYİN GÖÇÜNE KARŞI YASA GEREK’

Türkiye’den beyin göçü konusunda ciddi tedbir alınması gerektiğini belirten Görgün, “Belki yasal düzenleme yapılması gerekiyor. Çok da cazip olmayan tekliflerle Avrupa’daki şirketlere yetişmiş insanlarımız gidiyor. Biz, 100’ün üzerinde mühendisi ülkemize geri getirdik” dedi. Görgün, kritik projelerde çalışanların bulundukları kasabanın dışına çıkamaması gibi düzenlemelerin dünyada uygulandığını söyledi. 

Öte Yandan "Bu bir oyun mu?" sorusu akıllara geliyor: ABD'nin Türkiye'yi F-35'lerle tehdit etmesi mümkün değil'. ABD'nin Türkiye'ye beşinci nesil F-35 satışını durdurması veya Türkiye'nin projeden çekilmesi, 400 milyar dolarlık projeye darbe vurabilir. Son günlerde ABD Hava Kuvvetleri Müsteşar Yardımcısı Heidi H. Grant'ın Türkiye'nin Rusya'dan S-400 alımı ile ilgili açıklamaları, Amerikan medyasında "Washington'un Türkiye'ye F-35 satışını durdurabileceği veya F-35 konusunda Ankara'ya yaptırım uygulayabileceği" yorumlarına yol açtı.

"ABD İÇİN DEĞİL, TÜRKİYE İÇİN KOZ"

Ancak başından itibaren F-35 programının 9 katılımcısından biri olan Türkiye'nin programda 120 adet geleneksel kalkış ve iniş yapabilen F-35A tipi uçak siparişinin yanı sıra programın ortak parça üreticisi ve motor bakım yüklenicisi olması, Türkiye'yi programın dışına çıkarma ihtimalini oldukça zayıflatıyor.

Mevcut 400 milyar dolarlık maliyetiyle, ABD'de zaten büyük tartışma konusu olan programa Türkiyesiz devam etmenin, diğer ortaklara 12 milyar dolardan fazla ilave yük getireceği tahmin ediliyor.

Türk firmalarının programa teknolojik desteği de dikkate alındığında Türkiye'nin programdan çekilmesinin projenin teknolojik ilerlemesine de büyük darbe vuracağı değerlendiriyor.

Bu durumun, F-35 programını ABD için değil, Türkiye için bir koz haline getirdiği değerlendirmesi yapılıyor.

PROJEYE 12 MİLYAR DOLARDAN FAZLA ZARAR VERECEK

F-35 savaş uçağı geleneksel kalkış ve iniş yapabilen (F-35A), kısa kalkış - dikey iniş yapabilen (F-35B / STOVL) ve uçak gemisine inebilen (F-35C) olmak üzere üç versiyonda üretiliyor.

Türkiye'nin 2018'de alması beklenen F-35A serisinin ilk üretim yılı 2007'deki birim maliyeti 275 milyon dolar iken temmuz itibariyle uçak başına düşen maliyet 95 milyon dolara düşmüş görünüyor.

On yıllık süre içerisinde değişkenlik gösteren maliyetin ortalaması alındığında bir F-35A uçağının Türkiye'ye maliyeti 103 milyon dolar olarak ortaya çıkıyor.

Bu durumda Türkiye'nin sipariş verdiği 120 uçağı almaması, F-35 programı ortaklarına 12 milyar 360 milyon dolar ek maliyet olarak yansıyor olacak.

TÜRK SAVUNMA ŞİRKETLERİNİN ÖNEMLİ ROLÜ

Türkiye'nin Müşterek Taarruz Programı olarak da bilinen F-35 projesinin ana yüklenicisi savunma devi Lockheed Martin'le iş birliği F-16 savaş uçaklarının alındığı 1990'lara dayanıyor.

Türk firmaları sistem geliştirme ve tatbikat alanında F-35 projesi kapsamında da Lockheed Martin ile iş birliğine devam ediyor.

Endüstriyel katılım bakımından Türk savunma sanayisi program süresince F-35 programının parça tedarikçisi olarak programda önemli rol oynuyor.

Bu kapsamda Türk şirketlerinin F-35 programına yaptıkları katkının yine toplamda 12 milyar dolara ulaşması bekleniyor.

Aralarında ASELSAN, Kale Havacılık, Mikrodalga ve Elektronik Sistemleri (MiKES), ROKETSAN ve Türk Havacılık ve Uzay Endüstrisi (TUSAŞ-TAI) gibi önemli firme ve kuruluşların da bulunduğu 10 şirket, F-35 uçakları için, parça ve elektronik sistem üretiminde ve motor bakımında tedarikçi olarak rol oynuyor.

HEDEF SİSTEM PARÇALARI ASELSAN'DAN

Türkiye'nin savunma sanayi devi ASELSAN F-35 uçaklarının Elektro Optik Hedef Sisteminin önemli parçalarını geliştirirken şirket aynı zamanda Amerikan savunma devi Northrup Grumman ile F-35 uçakları için CNI Aviyonik Elektronik Arabirim Kontrol Cihazı geliştirilmesi konusunda çalışıyor.

TUSAŞ-TAI'YE GÖVDE YAPIMINDA KİLİT ROL

F-35A uçağının en karmaşık yapısal bölümlerinden biri olan "orta gövdesi" ABD dışında tek kaynak olarak TUSAŞ-TAI tarafından üretiliyor.

Bununla birlikte, dış kaplama ve silah bölmesi kapakları ile fiber hava girişi kanallarının üretimini de yine TUSAŞ üstleniyor.

F-35 uçağının alternatif görev ekipmanlarının yaklaşık yüzde 50'sini üreten TUSAŞ, ünlü motor üreticisi Pratt and Whitney ile imzaladığı stratejik anlaşma doğrultusunda bakım, onarım ve modernizasyon konusunda bölgede tek tedarikçi firma olarak programda rol alıyor.

Diğer taraftan Alp Havacılık ise F-35 uçak gövdesi yapısal parçaları ve asambleleri, iniş takımı bileşenleri ve motor için F135 motoru titanyum entegre kanat rotorları üretiyor.

FÜZE UZAKTAN KUMANDA ARABİRİMİ TÜRKİYE'DEN

F-35 savaş uçağının temel iki bileşeni olan füze uzaktan kumanda arabirimi ve panoramik kabin ekranının elektronik kartlarının tek tedarikçisinin Ankara merkezli Aydın Yazılım ve Elektronik A.Ş. (AYESAŞ) olması da Türkiye'yi F-35 programındaki vazgeçilmez ortaklardan biri haline getiriyor.

2005 yılından bu yana F-35 programını destekleyen Kale Havacılık ise TUSAŞ/TAI ile birlikte F-35 uçak gövdesi yapısal parçalarını ve düzeneklerinin üretimini yapıyor.

Üç uçak tipinin de iniş takımı kilit parçaları için Heroux Devtek'i tek tedarikçi olarak destekleyen Kale Havacılık'ın ayrıca, motor donanımlarının üretimi amacıyla İzmir'de Pratt & Whitney ile bir ortak girişim oluşturduğu biliniyor.

Elektronik harp ve savunma alanında önemli bir Türk savunma şirketi olan Mikrodalga Elektronik Sistemleri A.Ş (MiKES) ise, British Aerospace Engineering (BAE) ve Northrop Grumman için F-35 uçak bileşenleri ve parçaları sağlıyor.

ROKETSAN'DAN F-35'E FÜZE

ROKETSAN, TUBİTAK ile beşinci nesil savaş uçağı F-35'te dahili olarak kullanılacak hassas güdümlü Stand-Off Füzesi'nin (SOM) geliştirme, entegrasyon ve üretimini yürütüyor.

Tüm bu faktörler göz önüne alındığında F-35 programının ana ortaklarından biri olan Türkiye'nin program üzerinden tehdit edilmesinin gerçekçi olmadığı değerlendiriliyor.



Vecihi Çınar

Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.